W wielu tyskich blokach okna wymienia się już drugi raz - okna PVC montowane na przełomie wieków mają dziś ponad 20 lat, zużyte uszczelki i okucia oraz pakiety dwuszybowe. Wymiana jeden do jednego, w tym samym otworze, według Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego nie wymaga pozwolenia ani zgłoszenia, ale zmiana otworu, koloru czy podziałów od strony elewacji wymaga uzgodnienia ze spółdzielnią lub wspólnotą. W blokach z wentylacją grawitacyjną nowe, szczelne okna muszą mieć nawiewniki. Przed pomiarem warto wiedzieć, że ościeża w ścianach z prefabrykatów bywają nierówne, a to wpływa na wymiar okna i sposób montażu.

Tychy: miasto bloków, które wymieniają okna po raz drugi

Tychy otrzymały prawa miejskie 1 stycznia 1951 r. w związku z budową nowego miasta. Pierwsze osiedle, oznaczone literą A, powstawało w latach 1951–1956, a kolejne oznaczano następnymi literami alfabetu. Od drugiej połowy lat 50. osiedla coraz częściej budowano z elementów prefabrykowanych.

W wielu z tych bloków oryginalne okna drewniane wymieniono już na PVC. Jeśli Twoje okna PVC mają ponad 20 lat, to właśnie one są dziś do wymiany. Typowe objawy:

• uszczelki stwardniały i popękały - okno przewiewa mimo zamknięcia na klamkę,
• okucia są wyrobione - skrzydło opada, trzeba je dociskać przy zamykaniu,
• szyba paruje od środka pakietu - rozszczelniony pakiet nie nadaje się do naprawy,
• pakiet dwuszybowy - nawet dobre okna dwuszybowe mają Uw ok. 1,0–1,1 W/(m²K), podczas gdy nowe okna trzyszybowe schodzą poniżej 0,9.

Przy drugiej wymianie masz przewagę: stare okno PVC jest zwykle osadzone w otworze o regularniejszym kształcie niż oryginalna stolarka drewniana, więc demontaż jest prostszy.

Co wolno bez zgody, a co trzeba uzgodnić

Wymiana 1:1

GUNB wyjaśnia, że wymiana stolarki, która nie zmienia kształtu ani wielkości otworu, nie jest robotą budowlaną w rozumieniu Prawa budowlanego. Nie wymaga więc pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Jeśli chcesz mieć pewność, zapytaj w urzędzie miasta, jak interpretuje przepisy.

Spółdzielnia albo wspólnota

Wiele tyskich bloków należy do spółdzielni mieszkaniowych. Zasady wymiany okien określa wtedy regulamin konkretnej spółdzielni. Przed zamówieniem okien sprawdź w nim:

1. czy potrzebny jest wniosek o zgodę na wymianę,
2. jakie wymagania stawia spółdzielnia: kolor ramy od zewnątrz, podziały, nawiewniki,
3. czy spółdzielnia zwraca część kosztów z funduszu remontowego i na jakich warunkach.

We wspólnocie mieszkaniowej koszt wymiany okien w swoim lokalu ponosi właściciel. Zmiany otworu okiennego nie rób bez zgody wspólnoty: Sąd Najwyższy w uchwale z 21.11.2013 r. (III CZP 65/13) uznał, że wspólnota może żądać przywrócenia kształtu i rozmiaru otworów okiennych do stanu poprzedniego (sprawa dotyczyła najemcy lokalu).

Pomiar w wielkiej płycie - dlaczego nie wystarczy zmierzyć starego okna

Ściany z prefabrykatów mają jedną cechę, którą widać dopiero po demontażu: ościeża rzadko są idealnie proste. Płyty montowane na placu budowy bywają lekko przesunięte, a naroża otworu - nierówne. Przy pierwszej wymianie ekipy często wyrównywały je pianą i tynkiem, więc rzeczywisty otwór jest inny niż ten, który widać.

Dobry pomiar obejmuje:

• szerokość i wysokość otworu w kilku miejscach - na górze, w środku i na dole, bo różnice kilku milimetrów decydują o wymiarze okna,
• przekątne - jeśli różnią się wyraźnie, otwór nie jest prostokątem i okno trzeba zamówić z większym luzem montażowym,
• węgarek - występ muru od zewnątrz, który wpływa na sposób montażu i szerokość okna,
• parapet zewnętrzny - czy da się go zostawić, czy trzeba wymienić, bo nie ma spadku albo nie wsunie się pod nowe okno.

Dlatego pomiar najlepiej zlecić wykonawcy, który później montuje okna - wtedy to on odpowiada za dopasowanie.

Nawiewniki: obowiązek, nie dodatek

Bloki z wielkiej płyty mają zwykle wentylację grawitacyjną: powietrze uchodzi kratkami w kuchni i łazience, więc musi skądś napływać. Stare, nieszczelne okna robiły to „same”. Nowe okna są szczelne i bez nawiewników wentylacja przestaje działać.

Państwowa Straż Pożarna ostrzega, że do zatruć tlenkiem węgla często dochodzi w nowo wyremontowanych mieszkaniach, w których zasłonięto przewody wentylacyjne, a okna i drzwi są zbyt szczelne. PSP zaleca, by po wymianie okien sprawdzić działanie wentylacji, bo nowe okna są najczęściej o wiele szczelniejsze od starych. Skutki braku nawiewników to też parowanie okien, wilgoć i pleśń w narożnikach. Przy zamówieniu powiedz wykonawcy, które pomieszczenia mają kratki wentylacyjne i gdzie stoją urządzenia gazowe.

Montaż: ciepły, ale z głową

Najlepszym wyborem przy wymianie okien w bloku jest montaż warstwowy: taśma paroszczelna od wewnątrz, pianka w środku, taśma paroprzepuszczalna od zewnątrz. Chroni piankę przed wilgocią z mieszkania i przed wodą z zewnątrz, dzięki czemu połączenie okna ze ścianą nie przemarza po kilku zimach.

Jeśli blok przeszedł termomodernizację, okno zostaje zwykle w płaszczyźnie muru, a ocieplenie zachodzi na ościeżnicę od zewnątrz. Przy wymianie trzeba wtedy ostrożnie odsłonić fragment ocieplenia wokół otworu i po montażu go odtworzyć, żeby nie zostawić mostka termicznego.

Jeśli zależy Ci na tym, żeby nie naruszać tynków i parapetów, zapytaj o system renowacyjny. Takie profile osadza się na starej ościeżnicy, bez jej wyjmowania. W ofercie producentów z regionu są m.in. okna renowacyjne Veka Softline 82 Renowacja - 7 komór, 82 mm, Uw = 0,77 W/(m²K) dla najcieplejszego złożenia podanego przez producenta.

Wymiana okien krok po kroku

1. Przeczytaj regulamin spółdzielni lub uchwały wspólnoty.
2. Ustal zakres: wymiana 1:1 czy zmiana koloru, podziałów, otworu.
3. Uzyskaj zgodę na piśmie, jeśli zmieniasz wygląd elewacji albo otwór.
4. Zamów pomiar u wykonawcy, który będzie montował.
5. Ustal nawiewniki i rodzaj montażu przed podpisaniem umowy.
6. Zaplanuj termin - przy standardowych oknach PVC produkcja trwa zwykle 2–4 tygodnie.
7. Po montażu zachowaj protokół odbioru.

Okna do mieszkań w aglomeracji produkuje m.in. Komsta, producent okien PVC z Pyskowic. Firma obsługuje klientów indywidualnych z montażem w promieniu do 50 km od siedziby - przy zamówieniu z Tychów warto potwierdzić, czy obejmuje to Twój adres.

FAQ - najczęściej zadawane pytania

Czy okna w bloku można wymienić zimą?

Tak. Przy odpowiednich, zimowych pianach montażowych okna można wstawiać nawet przy mrozie do -10°C, a standardowe piany mogą nie działać poprawnie poniżej 5°C. Każde pomieszczenie wychładza się tylko na czas wymiany jednego okna. Więcej o tym, jak wygląda montaż okien zimą i jakich pian wymaga, piszą specjaliści Komsty.

Czy mogę wymienić tylko jedno okno?

Tak, nie ma przepisu, który nakazywałby wymianę wszystkich okien naraz. Warto jednak zadbać, żeby nowe okno pasowało do pozostałych od strony elewacji - kolorem ramy i podziałem. Część spółdzielni określa w regulaminie wzór okna, który obowiązuje przy każdej wymianie.

Mój blok ma w planach termomodernizację. Czekać z oknami?

Lepiej wymienić okna przed ociepleniem albo w tym samym czasie. Wymiana po ociepleniu wymaga odsłonięcia fragmentów izolacji wokół otworów i ich odtworzenia, co podnosi koszt i ryzyko uszkodzenia elewacji. Zapytaj zarząd spółdzielni lub wspólnoty o harmonogram prac.

Czy okno renowacyjne zmniejsza przeszklenie?

Zależy od systemu. Komsta podaje, że okna renowacyjne Veka Softline 82 nie zmniejszają powierzchni przeszklenia i są oferowane z profilami maskującymi o wysokości 35 mm. W ofercie jest też drugi system renowacyjny, Aluplast Ideal 4000 Renowacja, który również pozwala na montaż bez demontażu starych ościeżnic. Przed zamówieniem warto porównać oba warianty dla konkretnego okna.

Czy mogę wymienić tylko szybę zamiast całego okna?

Tak, przy oknach wstawionych jakiś czas temu możliwa jest wymiana samej szyby. Ma to sens, gdy rama i okucia są w dobrym stanie, a problemem jest np. zaparowany pakiet. Jeśli jednak okno ma ponad 20 lat, zużyte uszczelki i okucia, wymiana całego okna zwykle daje więcej.

Mieszkam przy ruchliwej ulicy. Na co zwrócić uwagę?

Na współczynnik Rw, który opisuje izolacyjność akustyczną okna. Im wyższe Rw, tym mniej hałasu z zewnątrz dociera do mieszkania. Przy oknach od strony ulicy, torów albo trasy przelotowej warto porównywać oferty nie tylko pod kątem Uw, ale także Rw.

Czy razem z oknami mogę zamówić parapety i moskitiery?

Tak, wielu producentów ma je w ofercie. Komsta oferuje parapety zewnętrzne ze stali, aluminium lub granitu oraz wewnętrzne z PVC, MDF-u lub kamienia. W ofercie są też moskitiery stałe i otwierane oraz plisowane do okien tarasowych. Zamówienie wszystkiego naraz ułatwia dopasowanie wymiarów.

Okna PVC czy PCV - czy to różnica?

Nie, to dwie nazwy tego samego materiału, polichlorku winylu, z którego wykonuje się profile okienne. Poprawny skrót to PVC. Materiał jest odporny na korozję i wilgoć, dlatego dobrze sprawdza się w oknach.

Komsta - producent okien i drzwi PVC oraz aluminiowych. Fabryka i salon firmowy: ul. Nasienna 2, 44-120 Pyskowice (powiat gliwicki). Na rynku od 1992 r., okna PVC produkuje od 1994 r. (systemy Veka, Aluplast, Gealan, Decco), stolarkę aluminiową od 2003 r. (systemy Aluprof, Aliplast, Aluron). Pomiar i montaż w promieniu do 50 km od Pyskowic. Tel. +48 32 338 36 10.

Materiał ma charakter informacyjny i przedstawia stan prawny na wrzesień 2026 r. Wymagania spółdzielni i wspólnot różnią się - przed wymianą okien sprawdź regulamin swojego budynku.