W Domostawie tysiące Polaków oddały hołd ofiarom ludobójstwa

Domostawa zapisała się już na dobre w ogólnopolskiej pamięci o Ofiarach ludobójstwa dokonanego przez OUN-UPA na ludności polskiej Kresów Wschodnich. W sobotę, 11 lipca, w Narodowym Dniu Pamięci Ofiar Ludobójstwa, pod monumentalnym Pomnikiem „Rzeź Wołyńska” zgromadziły się tysiące osób z całego kraju. Wśród uczestników znaleźli się przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, duchowieństwo, środowiska kresowe, organizacje patriotyczne, poczty sztandarowe oraz potomkowie ofiar.

::photoreport{"type":"check-for-article","item":"12764"}

W uroczystościach uczestniczyli przedstawiciele władz państwowych i samorządowych, duchowieństwo, środowiska kresowe, organizacje patriotyczne, poczty sztandarowe oraz potomkowie pomordowanych.

Obchody rozpoczęły się Mszą Świętą pod przewodnictwem biskupa Edwarda Frankowskiego. W homilii duchowny przypomniał o obowiązku zachowania pamięci i dążenia do prawdy historycznej.

– Chcemy domagać się prawdy o pomordowanych, szacunku dla nich i wdzięczności za to, że oddali życie za Polskę czy za to, że byli Polakami. Jest szczególnie oburzające, że skala i metody tych zbrodni są tak straszne, iż nie sposób ich opisać. Na około 360 sposobów mordowano ludność cywilną. A dziś prezydent Ukrainy nadaje jednostce wojskowej imię bohaterów UPA i buduje narodowy panteon. Takie działania uniemożliwiają zbliżenie naszych narodów, które przecież chcą żyć ze sobą w przyjaźni – mówił biskup Frankowski.

Hierarcha przypomniał również wydarzenia z 11 lipca 1943 roku.

– Żadna polska diecezja podczas II wojny światowej nie została tak doświadczona jak diecezja łucka na Wołyniu. W niedzielę 11 lipca 1943 roku oddziały UPA zaatakowały 96 miejscowości, w których żyli Polacy. Rozpoczął się szał mordowania Polaków i niszczenia wszelkich śladów polskości – podkreślił.

Podczas uroczystości odczytano list Prezydenta RP Karola Nawrockiego. W imieniu głowy państwa zrobił to Doradca Prezydenta RP, prof. Dariusz Dudek.

– Historia Zbrodni Wołyńskiej i wszystkich zbrodni dokonanych przez OUN-UPA stawia przed nami to samo pytanie – czy wolno odwrócić wzrok od przelanej krwi niewinnych? Śmierć ponad 100 tysięcy naszych rodaków woła do nieba o prawdę, upamiętnienie i elementarną sprawiedliwość – napisał prezydent.

Do osób, które przyczyniły się do powstania pomnika, nawiązał wójt gminy Jarocin Tomasz Podpora. W swoim wystąpieniu podziękował byłemu wójtowi Zbigniewowi Walczakowi za determinację oraz konsekwencję w realizacji przedsięwzięcia.

Podkreślił, że to właśnie dzięki zaangażowaniu jego poprzednika, Rady Gminy Jarocin, Społecznego Komitetu Budowy Pomnika, środowisk kresowych oraz licznych darczyńców udało się stworzyć miejsce, które dziś odwiedzają tysiące Polaków i które stało się symbolem pamięci o ofiarach ludobójstwa.

Jednym z ważniejszych punktów tegorocznych obchodów było odsłonięcie i poświęcenie Ściany Pamięci. Monument zawiera nazwy 6072 miejscowości, których mieszkańcy stali się ofiarami zbrodni dokonanych przez OUN-UPA. To wyjątkowe miejsce ma przypominać o tysiącach polskich rodzin, które utraciły swoich bliskich oraz swoje rodzinne strony.

Wzruszającym momentem było również posadzenie Dębu Pamięci „Antoni”, poświęconego pamięci księdza Antoniego Moskala. Kapłan ten przewodniczył pierwszej Mszy Świętej odprawionej podczas odsłonięcia Pomnika „Rzeź Wołyńska” w Domostawie w 2023 roku. Dąb ma być symbolem trwałości pamięci i wdzięczności wobec człowieka, który od początku wspierał dzieło upamiętnienia ofiar.

Mocne słowa padły także podczas wystąpienia prezesa Społecznego Komitetu Budowy Pomnika, Zbigniewa Walczaka. Zwrócił on uwagę na zjawisko fałszowania historii i budowania kultu osób odpowiedzialnych za zbrodnie.

– Na Ukrainie doszło do niezwykłego zakłamywania historii, rozwoju państwowego kultu ludobójców, a co najgorsze – wychowywania najmłodszych pokoleń w tym duchu. Ludobójcom stawiane są pomniki, są patronami głównych ulic, placów i obiektów publicznych – mówił Walczak.

Patriotyczny charakter uroczystości podkreślił występ Zespołu Hubal, działającego przy Klubie 2. Hrubieszowskiego Pułku Rozpoznawczego. Zespół, który powstał we wrześniu 2018 roku, wykonał kilka utworów poświęconych pamięci Kresowian, w tym poruszające kompozycje „Wiatr z Wołynia” oraz „Wołyń 1943”.

Na zakończenie przedstawiciele władz, organizacji społecznych, środowisk patriotycznych i politycznych złożyli pod pomnikiem wieńce oraz zapalili znicze.

Domostawa stała się miejscem o wyjątkowym znaczeniu dla polskiej pamięci historycznej. Od dwóch lat monument autorstwa Andrzeja Pityńskiego nie jest już jedynie pomnikiem. Stał się symbolem pamięci, miejscem spotkań kolejnych pokoleń Polaków oraz przestrzenią, w której niezmiennie wybrzmiewa apel o prawdę, godność ofiar i zachowanie pamięci o tragedii Wołynia.

::news{"type":"see-also","item":"236828"}